Keerkoppeling probleem Volvo 2000 serie. 20-01-2005 21:59:10

Advies aan Victoire eigenaren met een Volvo motor serie 2000 (2001, 2002, 2003), die binnenkort toe zijn aan de vervanging van het afdichtingsrubber van de saildrive. Wanneer dit gebeurt, controleer dan ook gelijk de verbinding tussen keerkoppeling en motor, want dit type motoren kan een probleem hebben met deze koppeling. Het gevolg kan zijn dat je heel onverwacht geen aandrijving meer hebt terwijl de motor nog rustig loopt. Het probleem kan al optreden vanaf plm. 500 draaiuren. Het gaat daarbij om motoren met een serienummer 2300059128 of lager, die gemaakt zijn tot in 1993. Overigens kun je deze controle ook doen zonder dat je het afdichtingsrubber vervangt.

Symptoom
Bij mij was het symptoom dat op heel willekeurige momenten de achteruit weigerde met het gevolg dat ik een keer een andere boot heb aangevaren; dat gebeurde niet met grote snelheid maar toch. Ik had wel al twee jaar eerder de motorbediening (handle) inclusief de kabels vervangen, maar dit bleek dus achteraf niet de oorzaak geweest te zijn.

Hoe heb ik dit ontdekt?
Ik wilde eind 2003 het afdichtingsrubber van de saildrive vervangen en ben op het internet eens gaan kijken of ik daar wat bijzonderheden over kon vinden. Ik ben toen terecht gekomen op de website van de Engelse Westerly Owners Association http://www.westerly-owners.co.uk/html/body_volvo_gearbox_splines.html waar een probleem met de Volvo 2000 serie keerkoppeling staat beschreven. Waar in deze text \"gearbox\" staat heb ik dat trouwens vertaald met "keerkoppeling". Dit probleem betrof een sneller dan normale slijtage van de getande as, die de verbinding vormt tussen de keerkoppeling en motor, en de plaat met interne vertanding die op het vliegwiel is gemonteerd.
Omdat mijn motor voldeed aan de serienummer aanduiding (hij is van 1993) en omdat ik af en toe geen aandrijving meer had in de achteruit, wilde ik controleren of het probleem ook bij mij voorkwam. Toen het oude afdichtingsrubber was gedemonteerd heb ik samen met een monteur van Andijk Yacht Service de keerkoppeling van de motor losgehaald en daar bleek dat zowel de vertanding van de as als van de vliegwielplaat bijna geheel was afgesleten. Daarnaast bleek ook het achteruitmechanisme in de keerkoppeling te zijn versleten.

Wat is de oorzaak?
Goed ontworpen bootmotoren horen een veerkrachtige koppeling te hebben tussen de keerkoppeling en motor om de kracht van de ronddraaiende beweging van de motor goed om te kunnen zetten op de aandrijving zonder vibratie en resonantie. Zo niet bij de genoemde Volvo 2000 motoren, hier is de vertande plaat \"koud\", dus zonder enige vering, op het vliegwiel gemonteerd. De klappen als gevolg van het voor- of achteruit schakelen alsmede alle vibraties en resonanties worden dan in de vertanding opgevangen en niet in een of andere vorm van vering. Daardoor kan veel sneller dan gebruikelijk de vertanding gaan slijten tot er op een bepaald moment helemaal geen vertanding meer is en dan heb je ook geen aandrijving meer, noch voor- noch achteruit.
Bij de opvolgers van deze motoren, de 2020 en 2030, schijnt Volvo deze fout niet meer te hebben gemaakt. Overigens heeft Volvo al in 1990 dit probleem onderkend want toen hebben zij een reparatie "cushioned plate" set op de markt gebracht die het probleem oplost, maar tot in 1993 zijn de motoren nog op de foute manier gebouwd. Op de Westerly website geeft Volvo UK het probleem toe en zegt de motoren na serienummer 2300059128 te hebben aangepast maar erkent geen aansprakelijkheid voor hun eerder gemaakte fout. Mijn navraag bij Volvo in Nederland leverde niets op (zij hadden nooit van het probleem gehoord). Mijn vraag aan de grote Volvo Penta dealer Mulder in Ridderkerk leverde wel een positief antwoord, zij hadden dit probleem al meerdere keren gezien.

Wat is de oplossing?
Dat kan een van de volgende mogelijkheden zijn:
 Als alleen de vliegwielplaat is aangetast kan [newline]volstaan worden met vervanging van deze plaat door een nieuwe "cushioned plate", Volvo service kit 3581117. Deze moet trouwens bij elke andere oplossing ook vervangen worden. Kosten plm. 200 euro ex montage. De montage handleiding is daarbij nogal cryptisch wat betreft het aantal en dikte van de meegeleverde afstandsringen; de monteur en ik hebben samen een een uur zitten puzzelen om uit te vinden wat de schrijver van de handleiding bedoelde.
 Wanneer de as is aangetast, maar de keerkoppeling er verder nog goed uitziet kan die gedeeltelijk worden gereviseerd. Kosten ???
 Wanneer, zoals in mijn geval, ook het schakelmechanisme is versleten, moet de de gehele keerkoppeling worden gereviseerd of een gereviseerd exemplaar worden gekocht. Kosten tussen 1500 en 2000 euro ex BTW. Een geheel nieuw exemplaar inclusief saildrive kost plm 5.500 euro ex BTW.

Overigens heeft Andijk Yacht Service in mijn geval een nooit gebruikte keerkoppeling inclusief saildrive op de kop kunnen tikken bij een collega die daar al een aantal jaren in de werkplaats lag.
Ik durf nu weer op de achteruit te vertrouwen.

Ben Houter
V1044 Sneeuwgans
0172-508385
ben.houter@wanadoo.nl